<<

Dr. Günay

Aşırı Terleme

Yaz aylarında herkesi sıkıntıya sokan terleme konusunda alınabilecek çeşitli önlemler var. Tıbbi tedavi yöntemlerinin yanı sıra kozmetik çözümlere yönelirken de dikkatli davranmak oldukça önemli.

Her zaman bakımlı olmayı, hoş görünmeyi ve güzel kokmayı herkes ister. Ancak özellikle güzel kokmak için yaz aylarında daha fazla çaba göstermek gerekiyor. Sıcakla birlikte daha belirgin hale gelen terleme problemini çözmek için, sadece deodorant ve parfüm kullanımı yeterli değil. Hatta hatalı deodorant ve parfüm kullanımı nedeniyle ortaya hiç de hoş olmayan kokular çıkabildiği gibi, sağlık açısından da riskli durumlar baş gösterebiliyor. Terleme, sıcak ve soğuk havalarda ya da spor yaparken vücut ısısını ayarlayan normal bir mekanizmadır. Aşırı terleme günümüz insanını gerek sosyal ve gerekse iş yaşamında rahatsız eden durumlardan biridir. Bromhidroz adını verdiğimiz aşırı terlemede vücut kokusu artar. Terdeki kokunun nedeni, bakterilerin olaya dahil olmaları sonucu ortaya çıkan maddeler yüzündendir. Kötü hijyen ve kıl diplerinde ter birikiminin olması, soğan, sarımsak vb. gibi yiyeceklerin tüketimi de ter kokularını artırır.

Antiperspirantlar

Terleme konusunda tıp son yıllarda önemli gelişmeler gösterdi. Bunların başında antiperspirant ürünler yer alıyor. En sık kullanılanları alüminyum türleri içeren ürünlerdir. Ter bezlerini inaktive edip küçülterek etki eden bu ürünler, terlemeyi tamamen kesebilir. “Piyasadaki deodorantların terleme konusundaki etkisi nedir?" sorusuna verilecek cevap; bu ürünlerin terlemeyi önlemek için değil de kokuyu almak için kullanıldığıdır. Antiperspirant özelliği olanlar da var ama tam etkili değil. Önce terlemenin kesilip, sonra deodorant kullanılması gerekiyor. Kişinin ciddi bir terleme problemi varsa, uzman tavsiyesiyle profesyonel bir antiperspirant kullanmalı. Eğer terleme sorunu bir antiperspirantla çözümlenemediyse uygulanacak ikinci yöntemin iyontoforezdir. İyontoforez, elektrik akımının etkilediği iyonların ter kanallarını tıkaması prensibinden yola çıkan bir yöntemdir. El ve ayaklar içinde elektrolit solüsyon olan bir kaba konur. Kişinin dayanabileceği kadar ayarlanan bir elektrik akımı verildiğinde, 15 dakikalık bir uyarı akımı sonucunda, elektrik akımının etkilediği iyonlar ter kanallarını tıkar. Önceleri her gün yapılan uygulama daha sonra, haftada birkaç kez tekrarlanır. Terleme konusunda kullanılan bir diğer yöntem ise botoks. Estetik tıpta kırışıklıkların giderilmesinde sıklıkla kullanılan bu maddenin ter bezlerinin salgılamasını önleyici etkisi vardır: Tedavi etkisini hemen gösterir ve bu etkiler üç-dokuz ay kadar devam eder. Tüm bu uygulamalara rağmen terleme sorunu çözülmediyse cerrahi yöntemlere başvurulabilir. Cerrahi iki yöntem bulunmaktadır; ter bezlerini almak ve sempatik sinirlerin kesilmesi.

Güneşe Çıkmayın!

Sıcak yaz aylarında parfüm kullanmak da çok tartışılan bir konu. Sıcakta mümkün olduğunca parfüm kullanılmaması gerekir. Güneşe parfümlü çıkmak çok riskli. Berlock dermatiti dediğimiz, siyah koyu renkli ve bir daha geçmeyen lekelere sebep oluyor. Ayrıca kimyasal yanıklar oluşturuyor. Bu yüzden yazın parfümü, güneş görmeyen yerlere sıkmak daha doğru. Aynı şekilde güneşe çıkarken deodorant kullanımı da yanlış.

AŞIRI TERLEME İÇİN BOTOKS TEDAVİSİ

Aşırı terleme (hiperhidrozis) bireyler için sosyal bir fobi haline gelebilir. Terleme vücudun su, tuz ve ısı dengesini sağlayan, her sağlıklı insanlarda olması gereken ve kişinin kontrolünde olmayan fizyolojik bir metabolizma olayıdır. Genellikle koltuk altlarında, el ve ayakta aşırı terleme ile kendini gösterir. Sıcaklık, sosyal ortam, obezite ya da duygusal duruma bağlı olarak bazı kişilerde ter bezleri aşırı uyarılır ve terleme, olması gerekenden fazla olur.

Aşırı terleyen bölgeler çoğu zaman kişinin yaşam kalitesini etkileyecek boyutlarda olabilir. Aşırı terleme alanlarından biri olan eller, hastaların el sıkışmasını ve hatta yazı yazmasını engelleyecek derecede olabilir. Ayaklardaki aşırı terlemeler istenmeyen kokuya ve yine önemli bir sağlık problemi olan ayak ve ayak tırnaklarında mantar gelişimine zemin hazırlar.

Aşırı terlemenin sebepleri nelerdir?

Terleme insanlarda doğal olarak gözlenen bir olaydır ve terin salgılanması sinir sisteminin sempatik bölümünün çalışması ile ilgilidir. Terleme cildi nemlendirerek vücuttaki toksinlerin atılmasını sağlar ve vücut ısısını sabitler. Ancak yaşanan bu doğal süreç, terlemenin artmasıyla beraber bazı kişilerde sıkıntılara neden olabilir. Bu durumun nedeni tam olarak bilinmemektedir ve genetik olduğu kabul edilmektedir. Sempatik sinir sistemi özellikle stresli durumlarda aşırı çalışmaktadır. Tiroid bezinin aşırı çalışması, şişmanlık, menopoz, böbrek üstü bezinden kaynaklanan bazı hastalıklar da aşırı terlemeye yol açabilir. Aşırı terlemede yan etkisi az olan etkili bir tedavi yöntemi botoks enjeksiyonudur. Botoks ilacı, ter bezlerine gelen sinir uçlarını bloke ederek ter bezlerinin uyarılmasını engeller. Lokal olarak ve kısa süren bir uygulama ile yapılır

Botoks ile terleme tedavisi

Özellikle el içi ve ayak tabanı terlemesine karşı botoks uygulamaları oldukça pratiktir. Bu yöntem, ter bezlerini çalıştıran sinirlerin faaliyetlerini azaltarak terlemeyi bir kaç kat azaltır. İşlem öncesi hastanın şikâyeti olan alanlara iyot-nişasta testi yapılarak aşırı terlemeye neden olan aktif alanlar belirlenir. Problemli bölge içine botoks ilacı yaklaşık 2 mm. derinliğe ince uçlu iğnelerle enjekte edilir. El ve ayak tabanı uygulaması ağrılı olduğundan genellikle lokal anestezik maddelerle kullanılması acıyı azaltır. Eller için yaklaşık 15-20 dakika, ayaklar için yaklaşık 25-30 dakika süren bir uygulamadır. Uygulamanın hemen ardından günlük yaşama rahatlıkla dönülebilir.

Botoks uygulaması, uygulama bölgesinde terlemeyi geçici ve belirgin bir şekilde azaltarak etkisini gösterir. Botoksla yapılan işlemin etkisi 6 ay kadar sürer. Kişinin isteğine bağlı olarak yaz mevsimi gibi terlemenin yoğun yaşandığı dönemde uygulama tercih edilebildiği gibi tüm yıl etkinlik sağlaması için yılda 2-3 doz uygulama yapılabilir.